نمایشگاه حجم‌های احد قدیری / خوخان

گالری شنبه‌ها و روزهای تعطیل رسمی تعطیل است.

کاتالوگ نمایشگاه خوخان

 

خوخان

«خوخان» در زبان ترکی آذری به معنای «لولوخورخوره»ست، موجودی برآمده از افسانه‌ای خیالی که در گذشته‌ها با ارجاع به آن، کودکان را به خوش‌رفتاری وامی‌داشتند. «لولو» فاقد هرگونه ظاهر خاصی است و تصورات از این هیولا، در هر جامعه نسبت به جامعهٔ دیگر و حتی از خانواده‌ای نسبت به خانوادهٔ دیگر در همان جامعه، می‌تواند به شدت متفاوت باشد. «لولو»ها تنها تجسمی بی‌شکل از معنای ترس در ذهن هستند.

هیولای این مجموعه آثار اما، در مورد موجودی افسانه ای نیست که از بیرون می‌آید تا مرجع ترس باشد، بلکه خود  ارجاعی به درون انسان است، بخشی از «ما» که معمولاً پنهان می‌ماند. در این مجموعه، مرز میان چهره انسان و حیوان ثابت نمی ماند و مرزها کاملا فرو می‌ریزد. حیوان در اینجا صرفا یک نماد یا موضوع تصویری نیست بلکه نماینده بخشی غریزی، خام و سرکوب شدۀ انسان است، هیولای درونی ما که در زندگی روزمره پنهانش می کنیم، اما همچنان در درون ما زندگی می‌کنند.

حجم‌های احد قدیری از  منظر ساختار «هیبرید» هستند، واژۀ «هیبرید» را اگر بخواهیم در حوزۀ فرهنگ و هنر بررسی کنیم به دو تعریف خواهیم رسید: بدن ترکیبی اسطوره‌ای که از ترکیب دو یا چند موجود ساخته شده و مدیوم ترکیبیِ هنر معاصر که به معنای درآمیختگی مدیوم‌ها و اشیای روزمره در آثار است. در واقع اصطلاح «هیبرید» در مجسمه‌سازی هم می‌تواند نام یک موجود زادۀ ذهن هنرمند باشد و هم تعریف یک شیوۀ ساختن. هیبرید در عمق تاریخ هنر، بدنی بود بزرگ‌تر از انسان، ادغام شده با جانورانی قدرتمند و گوئی تلاشی برای نشاندن حیوان ناطق در کنار  قدرت برگرفته از غریزه دیگر حیوانات، ایستاده بر آستانه و آمادۀ پاسداری. در بخشی از  تاریخ هنر مدرن و معاصر، این ویژگی دگرگون شد. هیبرید از جایگاه نگهبانی پایین آمد و به بدنی آسیب‌پذیر و پرسش‌گر بدل شد؛ بدنی که دیگر قدرتی افسانه‌ای را نمایندگی نمی‌کرد، بلکه شکنندگی، هویتِ ناتمام و مرزهای درهم‌ریختۀ انسان امروز را نشان می‌داد. از طرفی هنرمندان معاصر با عبور از مرزهای سنتی مجسمه‌سازی شروع به استفاده از مواد متناقض و اشیای روزمره کردند و نام این حجم‌ها را هیبرید نهادند؛ آثار احد قدیری جایی است که این دو معنا به هم می‌رسند.

هیبریدهای او نگهبان نیستند، اما بر آستانه ایستاده‌اند، نه برای محافظت از آن، بلکه چون خودشان با رویکردی تقلیل‌یافته میانِ دو جهان گرفتار شده‌اند. آثار احد قدیری، در پیوندی نامعمول میان این دو تعریف، شاید نزدیک‌ترین تجسم هیبرید بودن باشند، هم در فرم و هم در محتوا. از یک سو، پیکرهایی ترکیبی‌اند و از سوی دیگر، در نحوۀ ساخت خود نیز، هیبریدند، اما آنچه این پیکرها را از تبار باستانی‌شان جدا می‌کند، تنها ترکیب نیست؛ صداست، این حجم‌ها سخن می‌گویند. دیالوگ‌ها و نقاشی‌هایی که بر تن این حجم‌ها نشسته‌اند، رد افکار و صداهایی هستند که از درون به بیرون آمده اند و آن‌ها را به آینه‌ای برای برون‌ریزی هنرمند بدل کرده است، این اشکال، عصیان او را بازمی‌تاباند و گویی فریادی، خاطره ای یا بخشی از ذهن هنرمند را به شکلی عریان در قالب بدن‌های غریب و ناآشنا ظاهر می‌کند.

هر «خوخان» می تواند تصویری از یک «خود دیگر» باشد، چهره ای که اگر لایه های آشنای هویت، منطق و ملاحظات اجتماعی کنار بروند، ممکن است انسان با آن رو‌به‌رو شود، هیولا در اینجا دیگری نیست، آینه‌ای است که انسان را به خودش بازمی گرداند.بنابراین سطح مجسمه در این آثار دیگر پوسته‌ی فرم نیست، بلکه جایی است برای فریادی که از کارکرد معمول حجم فراتر می‌رود.

«خوخان» در نهایت درباره هیولاهایی نیست که در بیرون از ما زندگی می کنند بلکه درباره درون ماست، موجودی که گاهی از پشت چهره آشنای ما سر بر می آورد و یادآوری می کند که مرز میان انسان و حیوان، میان آنچه از خود می‌شناسیم و آنچه در درون خود پنهان کرده‌ایم، شاید آن‌قدر روشن نباشد که تصور می کنیم.

سعادت افزود
 

خبرهای مربوط به این نمایشگاه در سایت‌های خبری به شرح زیر پوشش داده شده است:

ایران آرت: گالری مژده میزبان مجسمه های احد قدیری/ خوخان های هیبریدی در گالری مژده

ایران آرت: هجوم خوخان های احد قدیری به گالری مژده (ببینید)